Reklam

CHP’li Tanrıkulu kanun teklifi verdi: Dersim olayları için arşivleri açın

0

Türkiye Büyük Millet Meclisi İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu Başkanvekili ve CHP İstanbul Milletvekili Sezgin Tanrıkulu, 1937 -1938 yıllarında Tunceli’de yaşanan ve “Dersim katliamı” olarak anılan olaylarla ilgili verdiği kanun teklifiyle arşivlerin açılması çağrısında bulundu.


CHP’li Tanrıkulu, “Dersim’de 1926’lardan 1940’lara kadar neler yaşandığının, devletin bu konuda nasıl bir strateji izlediğinin, yaşananların boyutlarının neler olduğunun anlaşılabilmesi için başta Cumhurbaşkanlığı ve devletin diğer tüm birimlerinde bulunan bu olaya ilişkin tüm bilgi ve belgelerin Türkiye Büyük Millet Meclisi bünyesinde toplanmasını ve buradan da yerli ve yabancı tüm araştırmacıların hizmetine sunulmasını gerekli olduğuna inanmaktayız” dedi

Cumhuriyet tarihi boyunca unutulmayacak yaralar açtı

Tanrıkulu, konuyla ilgili yaptığı konuşmada, “1937 ve 1938 yıllarında Dersim’e yönelik kapsamlı olarak sürdürülen “Tunceli Harekâtları” neticesinde 13 binden fazla insanın hayatını kaybettiği, 14 bin kişinin zorunlu göçe tabi tutulduğu ve ülkenin batısında yer alan illere sürgün edildiği bilinmektedir. Bu harekâtların öncesi ve sonrasında Dersim’de mutlak devlet hâkimiyetinin tesisi için çok çeşitli raporların Ankara’ya sunulduğu, bu raporların bazılarının yurttaşları düşman olarak gösterdiği bilinmektedir. 25 Aralık 1935 yılında çıkarılan Tunceli Vilayeti’nin İdaresi Hakkında Kanunun akabinde 4 Ocak 1936’da Dersim Vilayeti’nin adı Tunceli olarak değiştirildi. Yasanın uygulanmaya başlamasıyla birlikte, 1937 tarihinden itibaren gerçekleşen olaylar silsilesi, Cumhuriyet tarihi boyunca unutulmayacak yaralar açtı.” ifadelerini kullandı.

Reklam

“Belgelere erişim halâ çeşitli engellere takılmaktadır”

Tanrıkulu, “Dersim’de uygulanan askeri harekâtların genel çerçevesi bilinmekle birlikte, bu konudaki temel belgelere erişim halâ çeşitli engellere takılmaktadır. Her ne kadar birtakım sözlü tarih çalışmaları neticesinde Dersim’deki askeri operasyonların yarattığı travma bilinse de, devletin bu konudaki temel belgelerine erişim, hadisenin tanımlanması bakımından elzem görünmektedir. Hatırlanacağı üzere Sayın Başbakan Recep Tayyip Erdoğan, 23 Kasım 2011 tarihinde yaptığı bir konuşmada, 9 Ağustos 1939 tarihli bir belgeye dayanarak Dersim’de 13 bin 806 yurttaşın öldürüldüğünü ifade etmişti.” diye konuştu.

Belgeler araştırmacıların hizmetine sunulmalı

Tanrıkulu, “Dersim’de, 1938’de yaşananlar halen siyasetçiler, araştırmacılar ve akademisyenler tarafından tartışılmaktadır. Bu tartışmaların sonlanmamasının esas sebebi ise devletin arşivlerinde bulunan konuya ilişkin gizli ve açık bütün belgelerin araştırmacıların hizmetine sunulmamış olmasından kaynaklanmaktadır. Bu kapsamda, Dersim’de 1926’lardan 1940’lara kadar neler yaşandığının, Devletin bu konuda nasıl bir strateji izlediğinin, yaşananların boyutlarının neler olduğunun anlaşılabilmesi için başta Cumhurbaşkanlığı, Başbakanlık, Türkiye Büyük Millet Meclisi, İçişleri Bakanlığı, Dışişleri Bakanlığı, Milli İstihbarat Teşkilatı, Genelkurmay Başkanlığı, Milli Savunma Bakanlığı, Hava Kuvvetleri Komutanlığı, Jandarma Genel Komutanlığı ve Kara Kuvvetleri Komutanlığı olmak üzere Devletin diğer tüm birimlerinde bulunan bu olaya ilişkin tüm bilgi ve belgelerin Türkiye Büyük Millet Meclisi bünyesinde toplanmasını ve buradan da yerli ve yabancı tüm araştırmacıların hizmetine sunulmasını gerekli olduğuna inanmaktayız. TBMM bünyesinde toplanacak/toplanan belgelere erişim konusunda hiçbir engele mahal verilmemesi, belgelere erişimi engelleyenler hakkında da idari ve cezai yaptırım uygulanması gerekmektedir. Keza, belgelere erişim kolaylığının sağlanması için de teknik altyapının uygun hale getirilmesi gerekmektedir.” ifadelerini kullandı.

 

Reklam

Diğer haberler

Reklam

Cevap bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Sunduğumuz hizmeti geliştirmek amacıyla çerezlerden faydalanıyoruz. Daha fazla bilgi için kullanım sözleşmesi ve gizlilik politikasını okuyabilirsiniz. Tamam Daha Fazla Bilgi